de groene weyde



 

Waar nu het grote patriciërshuis Voorstraat 178 staat, stond vanouds het huis ‘De Groene Weyde’. Eigenlijk is dit niet helemaal juist, want het pand beslaat de grond van twee huizen die er oorspronkelijk gestaan hebben. In ‘De Groene Weyde’ woonde in het begin van de achttiende eeuw burgemeester mr. Johan Hallincq en na hem zijn zoon mr. Johan Herman Hallincq die, behalve dat hij in de Dordtse stadsregering zetelde, ook baljuw van Zuid-Holland en daardoor ‘heer van leven en dood’ was in de landstreek tussen Gouda, Geertruidenberg, Zevenbergen, Waalwijk en Gorinchem.
Dit was een zeer voornaam ambt en doordat een groot gedeelte van de boeten de baljuw toeviel, waren er hoge inkomsten aan verbonden. Toen mr. Johan Hallincq het huis van zijn vader erfde, maakte hij dan ook plannen om een woning te bouwen, een baljuw waardig. Hij kocht in 1734 een belendend huis erbij en in 1742 een gedeelte van een naastliggend erf achter een andere woning. Hiermee was de heer Hallincq zover dat hij tot stichting van zijn prachtige woning kon overgaan.
Dit resulteerde in een fraai pand. Te beginnen met de consoles die de daklijst ondersteunen. Overal elders zijn dit geornamenteerde voorwerpen, hier zijn het echter gebeeldhouwde adelaars die elkaar paarsgewijs aanzien. Het houten middentravee wordt geflankeerd door twee meer dan levensgrote vrouwenfiguren en de top is rijk met bloem- en vruchtfestoenen versierd, terwijl boven de deurstijlen de adelaars herhaald worden.
Fraai is ook de toepassing van het ijzeren balkonhek op de eerste verdieping waarin nog duidelijk de overgang van Lodewijk XlV in Lodewijk XV-stijl te zien is, vooral bij vergelijking met het stoephek van het pand Wijnstraat 93 dat van 1766 dateert en zuiver Lodewijk XV-stijl is. Voor het huis stond een fraai ijzeren stoephek, dat echter inmiddels weggebroken is en uit de boedel van antiquair Schotel door het museum Oud-Dordrecht is aangekocht.
Mr. Johan Hallincq was de laatste van zijn geslacht. Hij overleed in 1753 en werd in de Nieuwe Kerk begraven. Hij liet geen kinderen na. Na het huwelijk van zijn  weduwe, Cornelia van der Sandtheuvel, met mr. Samuel Onderwater kwam het huis in handen van diens familie en bleef daar tot ver in de negentiende eeuw.
Later kreeg het pand een functie als school; eerst onder de naam St. Anna en later De Valkenhorst. Eind jaren 80 van de vorige eeuw onderging 'De Groene Weyde' een grondige renovatie en vanaf 1990 huist Intermezzo op de benedenverdieping van het pand, dat nu eigendom is van woningstichting Trivire. De bovenliggende verdiepingen zijn onderverdeeld in huurappartementen.

Op verzoek van Nico Duinisveld onderzocht Angenetha Balm de bewoningsgeschiedenis van het patriciërshuis aan de Voorstraat 178 in Dordrecht.
De resultaten van dit onderzoek vatte zij samen in een uitgebreid overzicht dat HIER ter inzage te downloaden is (met dank aan Nico Duinisveld en Angenetha Balm-Kok).







de tuin

N.B.
De grote aangrenzende tuin achter het pand hoort niet toe aan Intermezzo of de andere bewoners van het pand aan de Voorstraat 178, maar aan de eigenaren van het naastgelegen pand aan de Voorstraat 180, het voormalige Centrum voor Beeldende Kunsten.
De tuin werd in 1992 ingericht naar een ontwerp van ontwerpbureau West 8
(landschapsarchitect Adriaan Geuze i.s.m. Cyrus Clark en Dirry de Bruin).

West 8 ontwierp in opdracht van het CBK een sculpturale tuin. Zes meter hoge hekken omlijnen meerdere besloten ruimtes. Een tentoonstellingsruimte op het dak kan worden bereikt met een liftladder. Het tuinterras is gemaakt van staalplaat afkomstig uit oude schepen, die het maritieme karakter van Dordrecht benadrukken.